«РЭХХЭ» испэктээк туунан А. Ускеева санаатын ллэстэр (ааптар суруйбутун уларыппатыбыт):

РЭХХЭ испэктээк туунан А. Ускеева санаатын ллэстэр (ааптар суруйбутун уларыппатыбыт):

Руслан Тараховскай Саха академическай театрыгар Джон Стейнбек Кутуйахтар уонна дьоннор" диэн айымньытынан дири ис хооонноох "рэххэ" диэн киини уйадытар да, толкуйдатар да испэктээкили туруорда.

Дж. Стейнбек 1962 с. олоххо скр кыалалары сырдатар, мк быыыны-майгыны саралыыр, кырдьыктаах айымньыларын иин Нобель премиятын ылбыт Америка чулуу суруйааччыта буолар. Бу айымньытыгар кыра-хара дьон - "кутуйахтар" кыалалаах олохторун уонна баай-тот тойон-хаан дьон икки ардыгар скр майгыны ойуулаабыт.

Суруйааччы бэлиэтииринэн, былыр-былыргаттан суруйааччылар ытык иэстэринэн мк быыыны-майгыны сэмэлээн, санааларын ыырдарыгар муммут дьоо тэ дьулуар сирдьит буолан кинилэри сиэрдээх олоххо эргитии, лн-стн утаран дьону-сэргэни иллээх-эйэлээх олоххо угуйуу. Ону тээ Джон Стейнбек кии аыныгас, сиэрдээх, аламаай майгытынан кэрэхсэнэрин бэлиэтиир. Дьылаар крср араас тургутуулары, мооллору, мккрдэри хорсун эрэ санааынан, тулхадыйбат ис кскнэн эрэ кыайыаххын этэр. Хомойуох иин, глобализация йэтигэр чулуу дьоммут билиитэ-кртэ, ситииитэ ардыгар лрр-рр кстэргэ туаныллар, ол барыта Ийэ Айыла, олох сатарыйарыгар тириэрдэр. Суруйааччы бэлиэтииринэн, кии аймах харамайтан уратыта диэн толкуйун кмтнэн сиэрдээх суолу талар кыахтаах. Аныгы йээ Икки Атахтаах бэйэтэ бэйэтигэр куттал скэтэр, суоуранар. Ону суох ооруон сп - эмиэ Кии бэйэтэ!

Бу йдбл айымньыга уонна испэктээкилгэ Лкэ диэн сиэри таынан кстээх эрээри уйулата хамсаабыт толкуйдуур йн-тйн, дьоурун стэрбит киинэн крдрллбт. Т да Лкэ т майгылааын иин, кини туппута-ылбыта барыта лр-р дьылаланар. Кини уон кии кыайарын кыайар хоодуот лэит буолан хайалга сылдьар, ол эрэн лн-стн аалар ураты дьайыылаах.

Онтон кини дооро Дьгркэ т майгылаах буолан кыалалаах доорун сир-халлаан ортотугар хаалларбакка бэйэтин таыгар илдьэ сылдьар, ббэйдиир. Ол эрэн бу толкуйдаах эдэр кии хараастара, соотохсуйара гс. Ол эрэн т да й-санаа ттнэн айгыраатар Лкэ курдук т киини кини билбэт. Бу икки эдэр дьон дьылаларын крн олорон билигин тлх эдэр кыахтаах дьоммут дьылалара бу курдук тэмтэрийэн сылдьарын санаатахха, кии уйадыйар.

Америка чулуу суруйааччыта 1937 с. суруйбут айымньыта билии кэм кыалаларын крдррг дылы. Ол кэмэ Америкаа улуу депрессия кэмэ эбит буоллаына, билигин бркээн турар кэм сс ыар тыыннаах буоллаа. Ыгылыйыы, лр-тиллэр, симэлийэр кутталыгар сылдьан ксбт бэйэбит дьулуурбутуттан улахан тутулуга суох "кутуйах" дьылаланан, уйабытыгар уу киирэн сырыттахпыт. Онон айымньы т да йэ кэриэ кэм ааспытын иин тыла- улахан уларытыыта суох дьи баарынан туруоруллубут - ол барыта билии кэм тыынын биэрэр уонна итээтиилээх.

Былыр да, быйыл да дьыла охсуутун тулуйарга дьоо исти сыыан, т майгы, сырдык ыра санаа, ис кс буолаллар.

Айымньыга сылгы крчч хара тириилээх омук киитин кии эмиэ да аынар, эмиэ да сэмэлиир. Америкаа р кэм хара тириилээх омуктар кииэхэ тэнэммэт, кулут эрэ быыытынан сылдьыбыт кэмнэрэ баара. Ол иин бу кии сайаас майгыны билбэт, кырыктаах, кып-кыра ороно турар муннугун кмскээн сааланарын-саадахтанарын кэрэйбэт, Лкэ барахсан соотохсуйан-тулаайахсыйан ыалдьыттыы киирбитигэр, кр намтыахтыы киниэхэ суоуранна. Ону ааан Лкээ ыарыылаахтык тылласта, хараын уутун тохто. Онон биири йдхтээхпит: киини тутан-хабан, кэйэн, атаастаан, санаатын самнаран т майгылаабаккын, или-эйэни олохтообоккун.

Биллэрин курдук дьон олоо айгырыыр кэмэ сиэр-туом кэиллиитигэр, сиэр-майгы сатарыйыытыгар тириэрдэр. Бу барыта испэктээкилгэ бэрт дьэкэтик кстр: кырдьааска, кииэхэ тыйыс сыыан, кнэн ттй...Маны барытын с киирбэх майгылаах Лкэ уонна Дьгрсэ сырдык ыра санаалаах, бэйэ бэйэлэригэр исти сыыаннаах буолан тулуйдулар.